Przejdź do treści
ten lekarz Sosnowiec

AST (AspAT) – Sosnowiec

AST (AspAT) Sosnowiec – Probówki i strzykawka w laboratorium
Zdjęcie poglądowe. Fot. Nenad Stojkovic, CC BY 2.0, Wikimedia Commons (zmniejszone)

AspAT w Sosnowcu oznaczają wszystkie punkty pobrań z naszych danych, w tym laboratorium Al-Med przy ul. Naftowej 35 – z tej samej próbki krwi, z której zwykle bada się też ALT. Aminotransferaza asparaginianowa (AST, GOT) to enzym obecny w komórkach wątroby, ale także w mięśniu sercowym, mięśniach szkieletowych, nerkach i krwinkach czerwonych. Do krwi trafia w większej ilości wtedy, gdy któraś z tych tkanek ulega uszkodzeniu.

9 wpisów

Mniej swoisty, ale przydatny

Ponieważ AspAT występuje w wielu narządach, jego podwyższenie samo nie wskazuje, skąd pochodzi. Właśnie dlatego lekarze rzadko zlecają go w pojedynkę. Najczęściej oznacza się go w parze z ALT i patrzy na stosunek obu wartości, nazywany wskaźnikiem de Ritisa. Jego wynik bywa wskazówką, czy problem dotyczy raczej wątroby, czy innej tkanki, i jaki może mieć charakter. Ostateczne wnioski wymagają jednak zwykle kolejnych badań.

W przeszłości AspAT wykorzystywano też w diagnostyce zawału serca. Dziś do tego celu służą znacznie czulsze markery, oznaczane na oddziałach ratunkowych, więc enzym ten ma znaczenie głównie w ocenie wątroby i mięśni.

Kiedy lekarz go zleca

Typowo w zestawie prób wątrobowych: przy kontroli osób z chorobami wątroby, przy przyjmowaniu leków, które mogą ją obciążać, u pacjentów nadużywających alkoholu, przy stłuszczeniu wątroby i niejasnym osłabieniu. AspAT pojawia się też w badaniach okresowych i przed niektórymi zabiegami. Czasem jest częścią diagnostyki chorób mięśni.

O czym pamiętać przed pobraniem

Wynik AspAT łatwo zaburzyć. Intensywny trening, zwłaszcza siłowy, długi bieg czy praca fizyczna dzień wcześniej mogą podnieść jego poziom, bo enzym uwalnia się z przeciążonych mięśni. Podobnie działa alkohol wypity w ciągu kilku poprzednich dni. Al-Med zaleca, by na badania krwi zgłaszać się rano, na czczo i po wypoczynku, a przed samym pobraniem posiedzieć kilka minut. Przy pobraniu ważne jest też, żeby próbka nie uległa hemolizie – o to dba personel, ale nerwowe zaciskanie pięści nie pomaga.

Gdzie oddać krew

Punkt przy Naftowej w Śródmieściu przyjmuje pacjentów w godzinach porannych, bez zapisów. Ok. 600 metrów dalej, przy ul. Zegadłowicza, mieści się Sosnowiecki Szpital Miejski, a jeszcze bliżej niego, ok. 270 m, działa punkt ALAB przy Jagiellońskiej 6A. Poza centrum AspAT w Sosnowcu zbadasz blisko domu: mieszkańcy Zagórza mają pod ręką Diagnostykę przy al. Blachnickiego i Synevo przy Dworskiej, Klimontowa – punkt przy szpitalu na Zapolskiej, a Sielca – punkty przy ul. Wawel; w Starym Sosnowcu AspAT oznacza Diagnostyka przy Hallera i przy Piłsudskiego 9. AspAT można oznaczyć bezpłatnie na zlecenie lekarza POZ albo prywatnie, płacąc w rejestracji laboratorium. Często opłaca się dobrać kilka oznaczeń naraz, co opisujemy przy pakiecie podstawowym.

Dalsze kroki

Odchylenie w AspAT to informacja dla lekarza, nie wyrok. Jeżeli pacjent dzień wcześniej grał w piłkę albo przenosił meble, wynik często wraca do normy przy powtórce. Kto ma wątpliwości, powinien omówić wynik z lekarzem, który zdecyduje o ewentualnym USG lub poszerzeniu diagnostyki. Silny ból w klatce piersiowej nie jest sytuacją do sprawdzania enzymami w laboratorium – wtedy dzwoni się pod 112.