Pogoń – Sosnowiec

Pogoń to dzielnica Sosnowca, która zajmuje zachodnią i północno-zachodnią część miasta między Czarną Przemszą a granicą z Będzinem. Często liczy się ją do centrum, bo od Śródmieścia oddziela ją tylko rzeka, a ul. Żeromskiego z gmachami Uniwersytetu Śląskiego jest dla wielu osób naturalnym przedłużeniem śródmiejskich ulic. To tutaj skupia się życie akademickie, tutaj stoi pałac Dietlów z parkiem i tutaj, na samej północy, przy placu Medyków, działa Wojewódzki Szpital Specjalistyczny nr 5 im. św. Barbary. Dla pacjentów i ich rodzin Pogoń jest więc przede wszystkim adresem szpitala, dla studentów – adresem wydziałów.

Wieś, z której wyrosło miasto

Wieś Pogonia pojawia się w dokumentach w XIV wieku, a z 1345 roku pochodzi przekaz o zwycięskiej dla Polaków bitwie pod Pogonią w czasie wojny z Czechami. Przełom przyniosła kolej. W 1859 roku uruchomiono tu stację Sosnowice Warszawskie z dworcem i komorą celną na linii z Ząbkowic do Szopienic – i to ona, biorąc nazwę od pobliskiego folwarku Sosnowice, dała później imię całemu miastu. W 1902 roku Pogoń razem z Sielcem, Radochą, Starym i Nowym Sosnowcem oraz Ostrą Górką weszła w skład nowo utworzonego miasta Sosnowice.

Drugim motorem był przemysł. W 1878 roku przybył tu Heinrich Dietel, który postawił przędzalnię czesankową, a obok niej szkołę, kościół ewangelicki w zaadaptowanej hali fabrycznej i, w 1898 roku, gmach Sosnowieckiej Szkoły Realnej. Pod koniec XIX wieku powstał jego pałac z parkiem. Niemal jednocześnie, w 1881 roku, ruszyła walcownia żelaza i rurkownia Huldschinsky'ego, później Huta im. Buczka. Po 1945 roku majątek Dietlów znacjonalizowano, a po przemianach lat 90. przędzalnia „Politex” upadła.

Oś ulic Orlej i Będzińskiej dzieli Pogoń na dwie części. Na zachodzie leży Stara Pogoń, odpowiadająca dawnej wsi, na wschodzie Nowa Pogoń z zabudową fabryczno-robotniczą. W latach 20. XX wieku towarzystwo kopalniane wzniosło tu Kolonię Focha – osiedle domów dla pracowników, z którego część rozebrano w latach 70. przy przebudowie układu drogowego. Przez dzielnicę płynęła kiedyś Struga Pogońska; w latach 1955–1960 zamknięto ją w podziemnym kanale.

Uczelnia, pałac i kościoły

Sosnowiecka Pogoń kojarzy się dziś głównie ze studentami, a jej najbardziej reprezentacyjną ulicą jest Żeromskiego. Gmach dawnej Szkoły Realnej, potem Liceum im. Staszica, zajmuje dziś Wydział Informatyki i Nauki o Materiałach Uniwersytetu Śląskiego; w dzielnicy są też inne budynki uczelni, w tym obiekty filologów i przyrodników. Obok rozciąga się Park Dietla z halą widowiskowo-sportową MOSiR. Pałac Dietlów, kościół ewangelicko-augsburski św. Jana Ewangelisty i kościół św. Tomasza Apostoła, budowany w latach 1904–1911 przy współudziale Dietla, to zabytki, które łatwo obejrzeć podczas jednego spaceru. Więcej o nich piszemy w przewodniku po atrakcjach miasta.

Szpital św. Barbary i przychodnie wokół niego

Szpital przy placu Medyków to dawny Szpital Górniczy. Formalnie znalazł się w granicach Pogoni dopiero po korekcie granicy z Będzinem, dlatego część osób wciąż kojarzy go z sąsiednim miastem. W rejestrze NFZ ma kilkanaście oddziałów, od chirurgii urazowo-ortopedycznej, neurochirurgii i chirurgii szczękowo-twarzowej po kardiologię, nefrologię, toksykologię i onkologię kliniczną; obok, pod numerem 2, działa szpitalna pracownia tomografii. Szczegóły i aktualne dane znajdziesz na stronie Szpitala św. Barbary w Sosnowcu. Najbliższe noclegi dla rodzin pacjentów to Zajazd Irys przy ul. Małobądzkiej, niecały kilometr od szpitala, i Hostel Brooklyn przy ul. Plonów, około 1,7 km.

Poza szpitalem Pogoń ma w naszej bazie kilkanaście przychodni i gabinetów, rozrzuconych głównie wzdłuż ulic Będzińskiej, Czeladzkiej i Grota-Roweckiego. Przychodnia Pogoń przy ul. Grota-Roweckiego 37 przyjmuje pacjentów lekarza rodzinnego w ramach NFZ. Przy Będzińskiej i tuż obok, przy Suchej, działają Poliklinika Doktora Bessera, filia Safmedu i zakład stomatologiczny Sawdent, a przy Mazowieckiej i Grota-Roweckiego – dwa gabinety ortodontyczne. Sporo jest też miejsc związanych z rehabilitacją: Fizjolandia przy ul. Suchej, Harmonia Ruchu przy Czeladzkiej, Centrum Fizjoterapii Beata Kita przy Żeromskiego. Ortopedów szuka się w Centrum Medycznym Kasztanowa. Przy ul. Będzińskiej 16, na rogu z Czeladzką, przyjmuje gabinet weterynaryjny AlmaVet, a przy Grota-Roweckiego 7 – salon optyczny.

Pełne zestawienia według specjalizacji znajdziesz m.in. na stronie dentystów na Pogoni. Dla mieszkańców to wygodna sytuacja – w promieniu kilometra jest tu niemal wszystko, od stomatologa po fizjoterapeutę.

Dojazd

Północnym skrajem dzielnicy biegnie droga krajowa nr 94, którą szybko dojeżdża się do Będzina albo na wschód, w stronę Dąbrowy Górniczej. Tramwaj ze Śródmieścia do Będzina przez Pogoń kursuje od 1928 roku, a w dzielnicy jest też stacja kolejowa Sosnowiec Pogoń. Z centrum na ul. Żeromskiego spokojnie dochodzi się pieszo. Szpital przy placu Medyków leży jednak na krańcu dzielnicy i na wizytę lepiej podjechać – numery linii i rozkłady podaje Zarząd Transportu Metropolitalnego.

Osoby jadące do szpitala z innych miejscowości powinny wiedzieć, że plac Medyków leży przy samej granicy z Będzinem i nawigacja potrafi prowadzić przez ulice sąsiedniego miasta. Dlatego cel najlepiej wpisać z pełnym adresem, a na miejscu kierować się oznakowaniem poszczególnych budynków szpitala. Dzielnica jest rozległa i dwa adresy w tej samej dzielnicy mogą dzielić blisko dwa kilometry – tak jest choćby między szpitalem a przychodnią przy ul. Grota-Roweckiego.