Będzin w liczbach

Według danych GUS na 31 grudnia 2025 roku Będzin liczył 52 460 mieszkańców i zajmował 37,39 km², co daje około 1403 osób na kilometr kwadratowy. To średniej wielkości miasto powiatowe w Zagłębiu Dąbrowskim, mniejsze od sąsiednich Sosnowca i Dąbrowy Górniczej, ale gęsto zabudowane. Niżej zebraliśmy najważniejsze liczby o mieście – zawsze z rokiem i źródłem – oraz to, co pokazuje nasza własna baza adresów.

Powierzchnia i położenie w liczbach

Według Wikipedii, która powołuje się na dokumenty miejskie, Będzin ma 37,39 km² powierzchni, co stanowi około 9,24% powiatu będzińskiego. Granice miasta mają długość 37,62 km. Teren wznosi się od około 255 m n.p.m. w dolinie Czarnej Przemszy w Małobądzu do 382 m n.p.m. na Górze Świętej Doroty w Grodźcu – różnica wysokości to więc ponad 120 metrów w granicach jednego miasta.

Mimo przemysłowego charakteru prawie połowę powierzchni (48%) zajmują użytki rolne, a lasy – około 5%. Czarna Przemsza płynie przez Będzin na długości około 8 km. Odległości do sąsiadów są niewielkie: 12 km do Katowic, 5 km do centrum Sosnowca, 4 km do Dąbrowy Górniczej i około 23 km do lotniska w Pyrzowicach.

Jak zmieniała się liczba mieszkańców

Wikipedia podaje szczegółową listę liczby ludności od czasów lokacji. W 1360 roku miasto miało około 240 mieszkańców, w 1858 roku – 4140. Prawdziwy skok przyniosło uprzemysłowienie: w 1892 roku było to 10 tysięcy osób, w 1901 roku już ponad 30 tysięcy, a w 1910 roku 50,5 tysiąca. Pierwsza wojna światowa zmniejszyła tę liczbę do około 30 tysięcy w 1918 roku.

Przed wybuchem drugiej wojny, w 1939 roku, w Będzinie mieszkało około 52 tysięcy ludzi, z czego znaczną część stanowiła społeczność żydowska. W 1945 roku zostało około 25,6 tysiąca mieszkańców – to skutek Zagłady i wojny. Po wojnie liczba ludności rosła, także dzięki przyłączaniu kolejnych terenów: Łagiszy w 1973 roku, Grodźca w 1975 roku i Wojkowic w 1977 roku. Rekordowy był rok 1979 – około 78,8 tysiąca mieszkańców.

Od tamtej pory trend jest spadkowy. Po odłączeniu Wojkowic w 1992 roku miasto miało 67 150 mieszkańców, w 2000 roku – 59 719, w 2010 roku – 59 133, a w 2022 roku – 54 322 (dane z Wikipedii za GUS). Według GUS na koniec 2025 roku było to 52 460 osób. Oznacza to spadek o około 6,7 tysiąca mieszkańców, czyli ponad 11%, w ciągu 15 lat od 2010 roku. Podobny kierunek widać w wielu miastach konurbacji górnośląskiej.

Struktura wieku i płci

Najbardziej szczegółowe dane o strukturze ludności, jakie przytacza Wikipedia, pochodzą z 31 grudnia 2008 roku (Bank Danych Regionalnych GUS). Miasto liczyło wtedy 58 747 mieszkańców, w tym 52,7% kobiet i 47,3% mężczyzn, a wskaźnik feminizacji wynosił 111,2 – czyli na 100 mężczyzn przypadało nieco ponad 111 kobiet. W wieku przedprodukcyjnym było 15,4% mieszkańców, w produkcyjnym 66,3%, a w poprodukcyjnym 18,3%. Na 100 osób w wieku produkcyjnym przypadało 50,8 osoby w wieku nieprodukcyjnym. W tym samym roku zmarło 730 osób, co daje 12,4 zgonu na tysiąc mieszkańców.

Nowszych zestawień w tym formacie nie przytaczamy, bo nie udało nam się ich potwierdzić w Banku Danych Lokalnych w momencie pisania tekstu. Biorąc pod uwagę ogólnopolskie trendy, odsetek osób starszych jest dziś najpewniej wyższy niż w 2008 roku – to ma znaczenie przy planowaniu opieki zdrowotnej, rehabilitacji czy opieki długoterminowej.

Dzielnice i ich powierzchnia

Będzin dzieli się na siedem zasadniczych dzielnic. Ich powierzchnie według Wikipedii wyglądają następująco:

• Grodziec – 1274 ha (około jednej trzeciej miasta),
• Łagisza – 863 ha,
• Gzichów – 563 ha,
• Małobądz – 400 ha,
• Warpie – 283 ha,
• Ksawera – 172 ha,
• Śródmieście – 153 ha.

Najmniejsze jest Śródmieście, ale to tam skupia się historyczna zabudowa, urzędy i duża część usług. Grodziec i Łagisza były do lat 70. osobnymi miastami – Grodziec w latach 1951–1975, Łagisza w latach 1967–1973 – i to dzięki ich przyłączeniu powierzchnia Będzina wzrosła mniej więcej trzykrotnie. Wikipedia nie podaje liczby mieszkańców poszczególnych dzielnic, dlatego jej tu nie szacujemy.

Zabytki, przemysł i handel w liczbach

Na terenie miasta znajduje się, według Wikipedii, 6 obiektów zabytkowych pod ochroną prawną i 80 pod ochroną konserwatorską. Prawa miejskie Będzin otrzymał w 1358 roku, a zamek odbudowano w latach 1952–1956.

Przemysł też da się opisać liczbami. Elektrownia Łagisza, zbudowana w latach 1960–1970, ma moc 840 MW, a Elektrociepłownia Będzin z 1913 roku – 280 MW mocy cieplnej i 78 MW elektrycznej. Targowisko miejskie w Gzichowie zajmuje 4,5 ha i mieści około 1500 stoisk; w soboty odwiedza je ponad 10 tysięcy osób.

Zdrowie, weterynarze i noclegi w naszej bazie

Liczby z tej części opisują wyłącznie bazę ten lekarz .pl, stan na listopad 2026 roku. Zebraliśmy dane z rejestru Narodowego Funduszu Zdrowia i z OpenStreetMap, uzupełnione o strony przychodni, rejestr podmiotów leczniczych, wykaz izby lekarsko-weterynaryjnej i miejską bazę noclegową. Nie jest to jednak pełny spis wszystkich gabinetów w mieście – część prywatnych praktyk może nie figurować w żadnym z tych źródeł.

W naszej bazie są 82 obiekty z Będzina:

• 52 przychodnie, gabinety, poradnie i ośrodki rehabilitacji,
• 1 szpital,
• 7 gabinetów i przychodni weterynaryjnych,
• 12 hoteli, hosteli i innych obiektów noclegowych,
• 10 sklepów medycznych, optycznych i ortopedycznych.

Przychodnie i gabinety przypisaliśmy do 30 specjalizacji. Najwięcej wpisów dotyczy lekarza rodzinnego (14 obiektów, z czego 13 z umową NFZ na podstawową opiekę zdrowotną) i dentysty (12), dalej są ginekologia (7), okulistyka, dermatologia i fizjoterapia (po 6), a także neurologia i chirurgia (po 5). Wszystkie są na liście przychodni i gabinetów, a w dziale lekarzy według specjalizacji można zacząć od konkretnej dziedziny. Umowę z NFZ ma 41 obiektów z naszej bazy.

W dziale terminów leczenia na NFZ mamy 25 rodzajów poradni i pracowni, a pod nimi 120 pozycji kolejek – osobno dla przypadków stabilnych i pilnych – zgłoszonych przez 24 świadczeniodawców z Będzina. Dane o liczbie oczekujących i średnim czasie oczekiwania pochodzą z oficjalnego informatora NFZ i były aktualizowane przez przychodnie i szpital we wrześniu i październiku 2026 roku – przed wizytą zawsze warto zadzwonić i potwierdzić termin.

Rozkład obiektów między dzielnicami nie jest równy. W Śródmieściu jest ich 25, w Małobądzu 24, na Warpiu 11, w Gzichowie 8, na Ksawerze i w Łagiszy po 5, a w Grodźcu 4. Największa dzielnica, Grodziec, ma więc najmniej punktów w naszej bazie, choć zajmuje około jednej trzeciej powierzchni miasta. Przy 52 460 mieszkańcach daje to około 10 adresów medycznych (razem ze szpitalem) na 10 tysięcy osób w Będzinie.

Osobno warto zajrzeć do działu weterynarzy z Będzina i do listy hoteli i noclegów, gdzie przy każdym wpisie podajemy adres i dzielnicę.

Skąd pochodzą te liczby

Dane o ludności na koniec 2025 roku pochodzą z GUS. Powierzchnia, historyczne liczby mieszkańców, struktura wieku z 2008 roku, powierzchnie dzielnic i dane o zakładach przemysłowych – z artykułu o Będzinie w polskiej Wikipedii, który powołuje się na GUS i dokumenty Urzędu Miasta. Dane o przychodniach, weterynarzach, hotelach i terminach NFZ to nasze własne zestawienie z listopada 2026 roku, oparte na rejestrach NFZ i OpenStreetMap oraz na stronach internetowych przychodni, rejestrze podmiotów leczniczych, wykazie Śląskiej Izby Lekarsko-Weterynaryjnej i miejskiej bazie noclegowej. Jeśli zauważysz, że jakiegoś obiektu brakuje albo dane się zmieniły, będziemy wdzięczni za informację.