Dzielnice – Będzin

Dzielnice Będzina to siedem części miasta o bardzo różnym rodowodzie: średniowieczne Śródmieście pod zamkiem, dawne wsie Małobądz, Gzichów i Łagisza, robotnicze kolonie Ksawera i Warpie oraz Grodziec, który przez ponad dwadzieścia lat był osobnym miastem. Poniżej znajdziesz opis każdej z nich, a przy nim przychodnie, gabinety, weterynarzy, sklepy medyczne i noclegi, które działają na jej terenie.

Jak powstał dzisiejszy podział

Przez kilkaset lat Będzin mieścił się w obrębie murów pod Górą Zamkową i na kilku przedmieściach ciągnących się w stronę dworca. Resztę dzisiejszego miasta zajmowały wsie i osady górnicze z własnymi właścicielami, parafiami i gminami. Zmieniło się to w trzech wyraźnych falach. W 1915 roku, w czasie niemieckiej okupacji, do miasta przyłączono Małobądz i Gzichów razem z Brzozowicą. W 1923 roku, po kilku latach starań władz miejskich, Będzin odzyskał od Dąbrowy Górniczej kolonie Ksawera i Warpie, które w czasie wojny trafiły w granice sąsiada. Trzecia fala przyszła z reformą administracyjną lat 70.: w 1973 roku dołączyła Łagisza, a w 1975 roku Grodziec – oba wcześniej miały już prawa miejskie. Przez kilkanaście lat dzielnicą były też Wojkowice, które w 1992 roku znów się usamodzielniły.

Siedem dzielnic w skrócie

Śródmieście obejmuje Stare Miasto z zamkiem, kościołem Świętej Trójcy i resztkami murów, a także XIX-wieczną zabudowę wzdłuż Modrzejowskiej, Małachowskiego i alei Kołłątaja aż po dworzec. Tu mieszczą się urzędy, szpital i większość sklepów.

Małobądz to dawna wieś nad Czarną Przemszą, dziś głównie domy jednorodzinne. Na jej gruntach wyrosła Syberka – największe osiedle bloków w mieście, które mieszkańcy często traktują jak osobną dzielnicę.

Gzichów z pałacem Mieroszewskich, w którym działa Muzeum Zagłębia, obejmuje też Brzozowicę i Osiedle Zamkowe z lat 80.

Grodziec na zachodzie, pod Górą Świętej Doroty, to dawne miasto cementowni i kopalni, z robotniczymi kamienicami i największą powierzchnią spośród wszystkich części Będzina.

Łagisza na północy kojarzy się przede wszystkim z elektrownią, ale większość jej zabudowy to domy jednorodzinne wzdłuż starej drogi na Siewierz.

Ksawera z Koszelewem wyrosła wokół kopalni węgla i graniczy z Dąbrową Górniczą, a Warpie – z kamienicami, hutą i osiedlem Warpie-Wschód – sąsiaduje z Sosnowcem.

Osiedla, które mają własne nazwy

Oficjalne dzielnice Będzina to jedno, a język mieszkańców to drugie. Na co dzień mówi się raczej „na Syberce”, „na Zamkowym”, „na Koszelewie” czy „na Pekinie” (tak nazywa się robotnicze osiedle w Grodźcu) niż podaje nazwę dzielnicy. Brzozowica, choć formalnie należy do Gzichowa, ma charakter osobnej osady z parterowymi domami. Do Łagiszy należą Bory, Podłosie i Niepiekło, do Warpia – Kamionka, do Śródmieścia – Nowy Będzin i Podjazie. Szukając przychodni czy weterynarza, warto pamiętać, że granice w danych urzędowych nie zawsze pokrywają się z tym, jak mieszkańcy sami opisują swoje okolice, więc przy wpisach podajemy zawsze pełny adres.

Jak korzystać z tych stron

Każda strona dzielnicy zaczyna się od jej historii i charakteru, a kończy częścią o opiece zdrowotnej: jakie przychodnie z umową NFZ, prywatne gabinety, lecznice weterynaryjne i sklepy medyczne mają adres w jej granicach. Wszystkie dzielnice Będzina leżą blisko siebie – z Grodźca do Ksawery jest kilka kilometrów – więc lekarza można wybrać także w sąsiedniej części miasta. Pełne zestawienia znajdziesz w spisie przychodni i gabinetów w mieście oraz w dziale lekarzy według specjalizacji. Jeśli chodzi o naglący problem zdrowotny, nie szukaj po dzielnicach – dzwoń pod 112 albo jedź na najbliższy szpitalny oddział ratunkowy.